nr. 66
VICTORIA, BC,
LISTOPAD 2015
NavBar

INFORMACJE 
LOKALNE
ważne adresy i kontakty

NADCHODZĄCE IMPREZY
I WYDARZENIA

Wizyta
Mikołaja
Dom Polski
6 grudnia

Zabawa
Sylwestrowa

Dom Polski
31 grudnia


ARTYKUŁY

Od Redakcji

J. Klechta
Spalona kukła

w Wrocławiu

ECK-
Przyjazny kraj

dla uchodźców

W. Widział
Noc Listopadowa

rocznica powstania

Ignacy Humnicki-
Powstanie Listopadowe

oczami świadka

Zenon Fisz-
Choroba i śmierć
Mickiewicza

wspomnienie

E. Korzeniowska-
Czarny kruk
nowa ksiąźka
o Ewie Demarczyk

L.Mongard-
Gorczyca

botanika stosowana

M. Arciszewska-
Ubiór narodowy

moda

Inscenizacja
11 listopada
fotoreportaż

Helena Mniszkówna
Trędowata

odc. 21


Rozmaitości

Indeks autorów

Lidia Mongard

Gorczyca


Prawdopodobnie nie każdy z nas potrafiłby zidentyfikować rośliny znane, jako “gorczyce”, ale wszyscy znamy produkt zawierający ich nasiona….musztardy, które są jednymi z najpopularniejszych dodatków do dań mięsnych na świecie.
Gorczyca biała, czarna i brązowa należą do rodziny “kapustnych” (brasica) i musiały towarzyszyć ludzkości od najdawniejszych czasów, bo wspominane są w najstarszych, znanych zapisach. Prędko rosnące zielone liście ceniono, jako warzywo, specjalnie, dlatego, że można było zbierać je w stanie “dzikim”, albo łatwo uprawiać na pobrzeżach ogrodów. Poza tym odkryto, że nasiona emanują “parzącą energię”, więc bardzo wcześnie zaczęto im przypisywać kojące właściwości na słabe trawienie, a także na dolegliwości kojarzone z wychłodzeniem, jak przeziębienia, kaszle, grypy, czy reumatyzmy. Gorczyce, jako rośliny lecznicze wymieniane są we wszystkich poradnikach medycznych począwszy od antycznej Grecji. Do niedawna, sproszkowane nasiona sprzedawane były, jako dodatek od rozgrzewających kąpieli, a nasączony nimi papier miał być skutecznym kompresem na bolące mięśnie, czy stawy. Również zdaniem dzisiejszych radiestetów promieniowanie nasion gorczycy białej łagodzi bóle reumatyczne i koi wewnętrzne stany zapalne; poleca się noszenie na obolałych miejscach lnianych, pikowanych poduszeczek wypełnionych tymi nasionami.
Gorczyca jest bardzo popularnym ziołem kulinarnym. Jej nasiona maja właściwością konserwujące i są stosowane w marynatach do mięs, grzybów i warzyw. W całości, rozdrobnione albo w postaci zawiesiny czy pasty poprawiają smak nieciekawych potraw i ułatwiają ich trawienie. W Indiach i sąsiadujących krajach popularnym tłuszczem kuchennym jest olej pozyskiwany z nasion gorczycy brązowej. Nawet puste strączki nasienne maja zastosowanie, bo przechowuje się w nich surowe jajka, aby przedłożyć ich świeżość.
Najważniejszym przetworem gorczycowym są oczywiście musztardy. Nazwę wywodzi się od łacińskiego słowa “must” oznaczającego świeżo fermentujące wino, które rzymscy kucharze używali do rozprowadzenia kruszonych nasion. Rzymianie wprowadzili produkcje musztardy do Francji, gdzie prędko się rozpowszechniła, a różne rejony wyspecjalizowały własne receptury i metody produkcji. Dijon jest do dziś ważnym ośrodkiem tego przemysłu, ze znanymi producentami jak Maille czy Grey Poupon. Musztardy rozpowszechniły się prędko w całej Europie i Anglii. Popularne narodowe potrawy podawane są ze specyficznym dla kraju czy regionu musztardami jak frankfurckie kiełbaski, skandynawskie tłuste ryby czy brytyjskie pieczenie wołowe. We Włoszech gotowanej wieprzowinie towarzysza zwykle różne wersje musztard owocowych, Duma tradycyjnej kuchni francuskiej jest królik, lub kurczak w sosie musztardowym, a “Dijon” jest nieodzownym składnikiem znanego sosu sałatowego (French dressing). O wadze, jaka przywiązywano do starannie przygotowanej czy wybranej do posiłku musztardy świadczy ze bywała podawana w ozdobnych drogich pojemnik albo specjalnych naczyniach wchodzących w skład stołowej porcelany, nie mniej musztarda, którą można przyrządzić samemu z tanich i powszechnie dostępnych składników była przyprawa popularna zarówno wśród bogaczy jak i biedoty. Osiedlający się w Ameryce Północnej przybysze przywieźli swoje, tradycyjne zwyczaje kulinarne i z nimi rozmaite rodzaje musztard. Obecnie każde, etniczne delikatesy sprzedają jej “właściwe” rodzaje, od popularnej wśród Polaków Musztardy Sarepskiej do specjalnie pikantnych musztard chińskich.
Jakkolwiek od początku dwudziestego wieku najpopularniejszy rodzaj amerykański to żółta, kremowa i raczej słodkawa musztarda wyprodukowana ma zamówienie ówczesnego producenta (Francis French), znana wszystkim, jako nieodłączny dodatek do “hot dogów”.
Skromne ziele gorczycy wspomniane jest w Biblii, jako ilustracja Królestwa Bożego. Kwiat był podobno inspiracją dla Krzyża Maltańskiego, znaleźć też można jego podobieństwo w biżuterii, ozdobnych tkaninach, elementach architektonicznych i mozaikach. Musztarda zaś znalazła miejsce we wielu przysłowiach i sarkastycznych powiedzonkach. We Francji o bezczelnym arogancie powie się: “myśli, że przygotowuje musztardę dla Papieża” a polskim przykładem może być określenie czegoś nieprzydatnego przez opóźnienie, że jest to “musztarda po obiedzie”. >

  Następny artykuł:

Napisz do Redakcji